Detarët e Bokës së Kotorrit me origjinë shqiptare

Abstract

Tregtia dhe lundrimi mes Bokës së Kotorrit dhe limaneve shqiptare ka një traditë të gjatë mesjetës dhe në kohën e re. Drithi, kripa, druri, lëkurët dhe produktet e tij janë ndër artikujt më me interes që ka ofruar Shqipëria në mesjetë dhe që kanë shënuar tregtinë e Bokës me të. Përveç tregtisë, duhet parë edhe konotacionet politike e gjeopolitike që ndërtuan lidhjet e fuqishme në mes të shqiptarëve dhe Bokës së Kotorrit. Albania Veneciana kishte ndërlidhur territorialisht në një njësi hapësirat shqiptare dhe Bokën e Kotorrit. Edhe pas rënies së Ulqinit e Tivarit më 1571, Albania Veneicane, apo Dalmatia et Albania, vazhduan të mbijetojnë si organizim territorial e memorie deri në fund të Republikës së Venedikut (1797). Pas rënies së Durrësit, Shkodrës, e sidomos të Ulqinit, më 1571, shumë familje arbërore kërkuan shpëtim në gjirin e Kotorrit, qoftë duke u vendosur aty, qoftë duke e shfrytëzuar për tranzit për më tutje, në Venedik a Dalmaci. Një pjesë e mirë e familjeve detare me nam në Bokën e Kotorrit kanë origjinë arbërore, ndaj kjo duhet kërkuar mu në këtë kontekst historik. Këta ishin Vulović – Arbanasović, Zaguri, Sbutega, Veroni, Balovic, Bronza etj.