Ishte fillimi i vitit 1989, kur Aurel Plasari më jep në dorë një libër e më thotë: "Lexoje, nëse të pëlqen mund ta përkthesh përrevistën "Nëntori". E pranova me kënaqësi, duke e njohur shijen e hollë të Aurelit, edhe pse për mua autori qe krejt i panjohur eme thënë të drejtën do të kisha paraqëlqyer…

Martin Camaj eshte, pa me te voglin dyshim, perfaqesuesi me i shquar i letersise jo-zyrtare shqiptare, zhvilluar gjate pesedhjetvjeteve te fundit brenda dhe jashte Shqipërie. Ai eshte unus unicum posaçerisht në poezi, te cilen e ka lavruar me më tëlartën ndergjegje estetike. Kur flitet per tri fazat…

E kaluara jonë historike është e ruajtur në dokumente të ndryshme, sidomos në dokumentet osmane, në të cilat përmblidhet historia shumë e rëndësishme pesë shekullore. Sapo t’i shikosh këto dokumente, do të ndjesh një frymëzim dhe ke për t’u çuditur me faktin se, përveç anës së argumentimit dhe dëshm…

Poeti Fatos Arapi, realitetin e jetës njerëzore që lidhet me atdheun dhe dashurinë, e ngriti në realitete estetike me përmasa universale duke na e dhënë këtë anë të shpirtit njerëzore me një bukuri të pashoqe në letërsinë shqipe dhe më gjerë. Vargu ka një përthyerje origjinale nga pesha e metaforave…

Sado që neoklasicizmi shqiptar është kundruar me dioptrinë e një letërsie me formë, strukturë e modelime të jashtëkohshme, “paradoksale”, “anakronike”, janë dy aspekte që provojnë se neoklasicizmi në dramaturgjinë shqiptare, edhe pse i vonuar, ka bërë hapin për t’u rreshtuar përkrah letërsive të tje…

Një sërë përpjekjesh studimore janë rrekur të përvijojnë joshjen që paraqet arkivi, jo vetëm nga ana e përmbajtjes, por edhe si formë (an)estetike, për modernizmin (dhe post-modernizmin). Megjithatë, derimë tani, përpjekjet për të kuptuar saktësisht marrëdhënien midis realizmit socialist dhe arkivit…

Shënim: ky material u bë i mundur falë albanologes Lucia Nadin, e cila, gjatë një vizite në universitetin e Elbasanit, solli disa kapituj të librit “Lundrimi i turbullt i kritikës së artit. Shkrime të pabotuara të Sergio Bettini-t (1936-1977)”, pikërisht ata kapituj ku flitej për Shqipërinë. Sipas s…

Problemi i pasqyrimit të epokës dhe figurës së Skënderbeut në letërsinë arbëreshe është marrë në shqyrtim nga studiues të ndryshëm si Markianoi, Gualtieri, Shuteriqi, Xhaxhiu, gjithashtu edhe nga ne në artikuj, kumtesa, studime. Ky problem po shihet tani në dritë të re duke vështruar raportin midis …

Epiqendër e kësaj kumtese shkencore është hapësira që zë në tekstet shkollore figura e Jeronim De Radës përgjatë viteve 1912-1944 dhe mënyra e trajtimit të veprës së tij në këto tekste. Për herë të parë në programet shkollore shqiptare, emrin e Jeronim De Radës e ndeshim në vitin 1925, në tekstin e …

Studimet letrare kanë hedhur dritë mbi një pjesë të dokumenteve që dëshmojnë se Bukuria, si kategori estetike, pas ardhjes në pushtet të Partisë komuniste shqiptare, do të merrte më pak vëmendje përballë qëllimit që iu ngarkua letërsisë në përmbushjen e misionit të saj brenda jetës së re politike e …

Vështruar në rrafshin letrar dhe kulturor, realizmi shfaqet si një term tejet përgjithësues, pas së cilit gjallojnë një mori ngjyresash dhe përthyerjesh sa politike, po aq edhe poetike, estetike dhe etike. Në rrafshin letrar dhe kulturor, realizmi ravijëzohet si lëvizje që mund të vendoset lehtësish…

Arritjet letrare të Kadaresë si shkrimtar qëndrojnë më shumë tek proza, tregimi e novela dhe veçanërisht tek romani. Siç vlerëson një prej studiuesve të hershëm të tij, Kadare i dha një fytyrë moderne prozës shqipe, në të gjithë përbërësit e vet. Ai flaku prej saj rutinën dhe mjetet e harxhuara, the…