Në gjurmë të traditave autoktone shqiptare në Kumanovë

Dukuri dhe probleme

Autorët

  • Msc. Gureta Breznica

DOI:

https://doi.org/10.59164/univers.v19i19.2991

Abstrakti

Traditat kombëtare shqiptare, përcjellur e trashëguar në breznitë pasardhëse në Kumanovë i kam përjetuar në familjen atërore që në fëmijëri, prandaj i kam hyrë një përpjekjeje studimore. Në këtë rajon kam bërë disa here kërkime – ekspedita në tërë shtrirjen gjeograrafike të popullsisë shqiptarë ne qyetetin e Kumanovës dhe fshatrat përreth që studiuesi Naim Halimi e emërton si “treva shqiptare e Kumanovës”. Gjatë katër ekspeditave në terren kam synuar të gjurmoj e të nxjerr në pah kartakterin kompleks të identitit kombëtar dhe të disa prej veçorive të qëndrueshme të tij në atë trevë. Jam njohur e konsultuar me studiuesë, shqiptarë e të huaj, por mledhja e të dhënave dhe intervistat në terren kanë qenë dhe janë burimi kryesor. Lëvizja e popullsisë nga fshatrat malore me rëndësi strategjike dhe arsyetimet e këtyre dyndjeve shpeshherë masive deri në shpopullim të tërësishëm të fshatrave malore, rasti i fshatit Shtrazë. Toponimia dhe mikrotoponimia si edhe mjaft zona arkeologjike, pjesërisht të hulumtuara, janë dëshmi e autoktonisë shqiptare që në herësi. Në këtë shkrim do të ndalem në disa probleme të ecurisë së trashëgimisë së kulturës shpirtërore shqiptare, si edhe të përpjekjeve të studiuesëve sllavo-serbë dhe të politikave zyrtare në kohëra për të mohuar e shtrembëruar të vërtetat historike të autoktonisë shqiptare në trevat e të parëve tonw që nw lashtësi, të identitetit të tyre me prejardhje dardano-ilire që në Mesjetë dhe më heret; me deformime që lidhen me identitetin kombëtar të shqiptarëve të Kumanovës.

Fjalët kyçe:

traditë, Kumanova, dukuri, toponimi, mikrotoponimi

References

  1. Asllan Selmani – Likova dje sot dhe nesër / Interdiskont / Shkup 1996.

  2. Naim Halimi / Instituti i Trashëgimisë Shpirtërore e Kulturore të Shqiptarëve – Shkup “Toponimia shqiptare në Maqedoni” (sesion shkencor – 03.06.2013) – V – Shkup, 2014.

  3. Shaban Braha – Idriz Seferi / Shtëpia botuese “8 Nëntori” 1981.

  4. Naim Halimi – Instituti i Trashëgimisë Shpirtërore e Kulturore të Shqiptarëve – Shkup, “Toponimia shqiptare në Maqedoni” (Sesion shkencor – 03.06.2013) – V – Shkup, 2014.

  5. Wikipedia.org. – Historia e Kumanovës.

  6. “Rentë feudale që bujqët i paguanin spahiut” – (Tahir N. Dizdari – Fjalor i orientalizmave në gjuhën shqipe”.

  7. Sipas “Udhëpërshkrim në vendet jugore”, Sarajevë 1979.

  8. Burimet serbe për historinë e popullit maqedon 1912-1914 –Institut za Nacionalna Istoria – Srpski Izbori za Istorijata naMakedonskiot Narod 1912–1914, Skopje 1979.

  9. Monografi – Dimitar Masevski & Miodrag Arsovski – Bolto, Monografia “Kumanova”, botim i dytë.

  10. Monografi – Dimitar Masevski & Miodrag Arsovski – Bolto, botim i dytë.

  11. Monografi–Dimitar Masevski & Miodrag Arsovski – Bolto, botim i dytë.

  12. E. Durham “Njëzet vjet ngatërresa ballkanike”, Tiranë 1944.

  13. Nga përmbledhja “Mbrojtja e trashëgimisë kulturore shqiptare në Maqedoni”, Shkup, 2012.

  14. Dëshmime onomastike për autoktoninë e shqiptarëve në trojet etnike të tyre në Maqedoni”, Tiranë, 1993.

  15. Naim Halimi, “Toponimia në rajonin e Kumanovës – dëshmi për autoktoninë e shqiptarëve” – nga përmbledhja “Mrojtja e trashëgimisë kulturore shqiptare në Maqedoni” Shkup, 2012.

  16. H. Enver Zeqiri – Dëshmi kohe, historiku i Myftiniës së Kumanovës / Kumanovë 2012.

  17. http://lajmpress.com/ne-fushat-e-likoves-ka-varreza-ilirete-mbushura-me-ar.

  18. Dr. Gligor Todorovski, Dr. Aleksandar Stojanovski, dr. Orde Ivanovski – Dviženje na šiptarskoto malčinstvo vo Makedonija, Skopje 1965god.

  19. https://en.m.wikipedia.org/wiki/Arbanija.

  20. DARM 911.2:572 (497.17) Cn. II 165/I-33 / Dr. Jovan F.

  21. Trifunoski – Kumanovsko – Preshkevska Crna Gora Beograd 1951Serbska Akademia Nauka Odelenje drushtvenih nauka Serbski monografski zabornik. Knjiga LXII prve odelenje Naselja i porekllo stanovnishtva knjiga 33.

  22. Robert Elsie – . Parathënie e librit “Leksiku i kulturëspopullore shqiptare”, Tiranë 2005.

  23. Dimitar Masevski & Miodrag Arsovski – Bolto, burim i cituar, (Sipas –F. Papazoglu, “Dardanët”, Glas CKA CXIV (64), Beograd 1925; F. Papazoglu, “Onomastika dardane…”.

  24. Monografi –Dimitar Masevski & Miodrag Arsovski – Bolto, botim i dytë.

Botuar

2018-09-10

Si të citoni

Breznica, Msc. Gureta. 2018. “Në Gjurmë Të Traditave Autoktone Shqiptare Në Kumanovë : Dukuri Dhe Probleme”. Univers 19 (19):198-208. https://doi.org/10.59164/univers.v19i19.2991.

Numri

Seksioni

Art, Traditë dhe Kulturë