Me qëllim të kontrollit më të rreptë të institucioneve islame, autoritetet shtetërore të Mbretërisë Serbe, Kroate dhe Sllovene kërkuan të dhëna për çdo imam, shkollë dhe xhami veç e veç, për kushtet e medreseve, xhamive dhe mektebeve.Myftiu i asaj kohe në Prizren, Idriz ef. Hizriu ka rezervuar të dh…

Për vlerat e tij të rëndësishme historiko-kulturore, Berati është një prej qendrave qytetare më të spikatura të hapësirës shqiptare dhe asaj evropiane më gjerë. Kjo qendër ruan vlera të rëndësishme historiko-kulturore në fushën ndërtimore, që prej shek. IV p.e.s. deri në ditët tona. Gjatë historisë …

Këto ditë doli nga shtypi dhe u vu në qarkullim një monografi e re nga fusha e studimeve të historisë së arkitekturës shqiptare, që i kushtohet një gjinie të caktuar të kësaj arkitekture, xhamive, të ndërtuara nga shek. XV e deri në shek. XIX. Ndërtimi i këtyre faltoreve të besimit musliman, në një …

Kuvendi historik i Prizrenit, në të cilin u themelua Lidhja Shqiptare, u mbajt në Bajrak xhami (në Xhaminë Flamur) të këtij qyteti. Edhe pse ishte një objekt i kultit islam, në të morën pjesë jo vetëm 38 pjesëmarrës muslimanë, por përkrah tyre u rreshtuan dhe pesë delegatë kristianë (ortodoksë e kat…

Në kuadrin historik, banjat publike si konstruksione ndërtimi njihen në Ballkan dhe më tej, të paktën që nga koha e Perandorisë Romake, kur hasen me emërtimin: termat Romake. Këto objekte hasen në çdo skaj të Ballkanit, përfshirë edhe Shqipërinë. Në qendër të qytetit të Durrësit (Dyrrachiumi antik) …

Asnjë historian, demograf, sociolog, gjeograf, arkeolog, folklorist, gjuhëtar, që merr përsipër të qëmtojë në fushën e vet studimore për krahinën e Çamërisë nuk mund të anashkalojë kurrësesi faktin, aspak të diskutueshëm, të ndikimit të jashtëzakonshëm të besimit islam ne jetën ekonomike, shoqërore,…

Nëse do t’i qëndrojmë besnik përcaktimit më të njohur dhe më të vjetër të estetikës, si disiplina mbi të bukurën ose shkenca mbi të bukurën, mund të themi se bukuria në civilizimin arabo-islam, përbën një prej temave dhe qëllimeve kryesore të trajtimit dhe filozofisë së artit. Kur në artet islame fl…

Pothuajse 450 mbishkrime me alfabet arab vijnë deri në ditët e sotme, si trashëgimi e kulturës islame të periudhës së Perandorisë Osmane në Shqipëri. Ato janë mbledhur, transliteruar dhe përkthyer me kujdes nga orientalisti i njohur shqiptar, Buharaja Vexhi. Këto mbishkrime gjenden në rrethet e Bera…

Për të njohur figurën shumëdimensionale e poliedrike të Ali efendiut, mjafton të shohim mendimet që ai jep për dy dijetarët e njohur, Mustafa Sabri dhe Hasan el-Bena. Vetë njohja e shoqërimi, si dhe bashkëpunimi me personalitete të tilla të Botës Islame, më së miri flasin për thellësinë e mendimit t…

Jeta dhe vepra e Hafëz Ali Riza Ulqinakut (1855 – 1913) Në Ulqin, si krijues vlerash kulturore dhe shkollore përmendet hafëz Ali Riza Ulqinaku, i cili ka shkruar “Mevludin”. Në gjuhën shqipe e kanë shkruar “Mevludin”, edhe shkrimtarë shqiptarë, si Hasan Zyko, Ismail Floqi, Haxhi Çiçkaj, Avdullah Kon…

Vendi ku zhvilloheshin të gjitha veprimtaritë e ndryshme ekonomike dhe që i jepte gjallëri të madhe jo vetëm ekonomisë, por të gjithë jetës qytetare, ishte Pazari. Aty zhvillohej një jetë e gjallë e aktive dhe që e lidhte Elbasanin me të gjitha qytetet e tjera shqiptare e ballkanike, si dhe me Selan…

Në fillim të shekullit të kaluar, atdhetari ynë i madh, Ismail Qemali, ndër të tjera, u drejtohej bashkatdhetarëve me këto fjalë: "Kurrë një komb nuk mund të rritet në vehte, pa shkolla dhe pa mësime... Duhet të jesh i verbër, që të mos marrësh vesh nevojën e shkollave kombëtare; duhet të jesh tradh…