Në Shqipëri, gjatë më shumë se 50 vite me radhë e deri më sot, puna për hartimin e fjalorëve terminologjikë ka njohur një zhvillim të spikatur, i cili është konkretizuar në botimin e një numri të madh veprash të tilla, siç mund të përmenden si të tillë 33 fjalorët e serisë terminologjike, të hartu…

Në këto vite të lirisë së mendimit për veprën e Bilal Xhaferit janë botuar një sërë shkrimesh. Krahas njohjes së njëmendtë të një shkrimtari të keqtrajtuar skajshmërisht nga censura e totalitarizmit stalinist, ato kanë qenë edhe ndihmesa të llojeve të ndryshme për ta ndërfutur sa më meritueshëm në …

Salva nos, domine, perimus! (Na shpëto, o Zot, se mbaruam!). Ishte kjo lutja e Pjetër Bogdanit, prift dhe në të njëjtën kohë autor i veprës më të rëndësishme të shekullit XVII në gjuhën shqipe, “Çeta e profetëve”. Një lutje që shprehte dëshpërimin e priftit lidhur me gjendjen e rëndë politike, eko…

Sistemi foljor i gjuhës shqipe përfshin një numër të konsiderueshëm formash të pashtjelluara, prej të cilave disa janë të trashëguara, kurse disa të tjera janë krijuar në zhvillim të brendshëm. Të trashëguara janë ato që kanë formante të gjuhës indoeuropiane dhe janë sintetike për nga përbërja. Të …

Shkrimtarët e mëdhenj janë si horizonti që sa më tepër t’i afrohesh aq më shumë zgjerohet. Prandaj ata arrijnë të të befasojnë gjithnjë. Për këtë arsye në çdo kohë mund të zbulosh tek ata diçka të re. Një monografi që zbulon aspekte të reja të kontinentit të gjerë dhe gati të paeksploruar të formë…

Mitrush Kuteli është vetëm njëri ndër pseudonimet letrare që përdori Dhimitër Paskoja. Me të ai nënshkroi pjesën më të madhe të krijimeve të tij letrare, të gjitha prozat e tij. Jeta reale dhe jeta letrare e Dhimitër Paskos / Mitrush Kutelit krijojnë një dualitet të atillë, saqë duket se të dyja ent…

Prapavendosja e nyjës shquese është një nga ballkanizmat kryesore që haset në shqipe, rumanishte, bullgarishte dhe maqedonishte. Në gjuhën shqipe problemi i nyjave është nga më të diskutuarit. Një literaturë e gjerë e dëshmon këtë. Mund të përmendim këtu emrat e disa gjuhëtarëve, si F. Bopp, D. Ca…

Tema e këtij shkrimi ngërthen si e tillë një qerthull problemesh, që do të mund të shtjelloheshin deri diku shterueshëm në një monografi të tërë apo në kuadrin e një cikli të plotë leksionesh universitare. Gjithsesi, në hapësirën që më lejon një punim me karakter sa shkencor aq edhe njohës do të rr…

Libri “Sintaksa” i gjuhëtarit të shquar, Xhorxho Grafi (Giorgio Graffi), publikuar për herë të parë në vitin 1994, bën pjesë në veprën fondamentale të gjuhëtarëve italianë me titullin përmbledhës “Strukturat e ligjërimit” (Le strutture del linguaggio), së bashku me emra të tjerë gjenerativistësh të…

Sintagmat parafjalore mund të funksionojnë edhe si rrethanorë, edhe si kundrina në strukturën e një fjalie. Ka një numër rastesh që nuk është e lehtë të përcaktohet nëse marrëdhënia që folja ndërton me këto sintagma parafjalore është objektore apo rrethanore. R. Përnaska vendos kriterin e të qenit …

Trashëgimia jonë kulturore, edhe pse është zhvilluar përmes ndalimesh e kufizimesh të shumta, ka ardhur duke u pasuruar me prurje të të gjitha fushave. Mirëpo, me kalimin e kohës, prodhimi i begatë kulturor i periudhave të mëparshme po vjen duke u bërë gjithnjë e më i vështirë për t’u gjetur e shf…

Në dy dekadat e fundme për veprën “Dranja” të Martin Camajt është shkruar jo pak. Në konferenca shkencore, në botime akademike e universitare dhe në teza disertacionesh, për këtë vepër janë nyjëtuar e shqiptuar vlerësime themelore, që lehtësojnë rihyrjen e saj në komunikim letrar e estetik me lexu…