Ndryshimi i hapësirës së interpretimit dhe i audiencës: individual në skenik

Abstract

Krijimtaria folklorike, e shprehur nëpërmjet formave të njohura artistike, dikur ka pasur një kohë dhe një hapësirë të caktuar performance, para një audience gjithashtu të caktuar. Për shkak të një morie faktorësh, si pasojë e zhvillimit shoqëror, social dhe teknologjik, komunikimi i dikurshëm gojor i folklorit, sot nuk mund të gjendet si dikur në shtresat e paarsimuara të popullatës. Folklori tradicional, po edhe ai i rikrijuar mbi format e dikurshme, që sot shpërndahet brenda një horizonti të ri komunikimi, nëpërmjet formave të ndryshme audiovizuale dhe teknologjike, ndikoi në krijimin e raporteve të reja, të ndryshme ndërmjet pranuesit/recipientit dhe krijuesit/riprodhuesit, për dallim nga ato që kanë ekzistuar dikur. Nga ana tjetër, prezantimi i folklorit si pjesë e trashëgimisë kulturore, gjithnjë e më shumë po përdoret për promovimin e kulturës tradicionale në industrinë kulturore me anë të festivaleve folklorike, kulturës tradicionale në industrinë kulturore me anë të festivaleve folklorike, të cilat në kulturën shqiptare, si ngjarje kulturore, kanë një traditë relativisht të gjatë të organizimit. Mbështetur mbi referencat e studiuesve, që janë marrë me këtë problematikë, ky punim ka për synim të theksojë se cili ishte raporti kohëhapësirë-audiencë dikur për interpretimet folklorike, cilët janë faktorët që ndikuan në ndryshimin e këtij raporti sot, si dhe sa kanë ndryshuar aspekti funksional i krijimtarisë shpirtërore, me vënien në skenë në festivale folklorike dhe raporti i saj me audiencën.