Shqiptarët dhe reformat e tanzimatit në fillim të shekullit XIX
DOI:
https://doi.org/10.62609/ks.vi39.4073Abstract
Në Perandorin Osmane për më shumë së një shekull ishte nxitur ideja për fillimin e reformave, por, deri në fillim të shekullit XIX nuk ishte marrë ndonjë hap konkret për fillimin e tyre. Tanzimati (organizimi) është një periudhë reformash në Perandorinë Osmane (1839 - 1876) qëllimi i të cilës ishte ruajtja territoriale e saj. Këto reforma synoheshin të arriheshin përmes masave të modernizimit të inspiruar nga modelet evropiane.Downloads
References
-
Jean-Paul Burdy, Les mots de la Turquie (Presses Universitares du Mirail, 2006, Université de Toulouse-le Mirail).f. 117.
-
Bashkim Iseni, La question nacional en Europe du sud-est, genèse, ènergence et développement de I’identiténational albanaise au Kosovo et en Macédonie, Peter Lang SA, Editions scientifiques internacionales (Berne, 2008). f. 169, 170.
-
www.universalis.fr/encyclopedie/tanziat/
-
Arkivi i Kosovës, Fondi: Arkivi Qendror i Rumanisë - Bukuresht, Gazeta Periodiku, 1899 - 1936.
-
Emin Pllana, Kosova dhe reformat në Turqi, Prishtinë, 1987, f. 52.
-
Zana Lito, Mbi fillimin e Tanzimatit dhe të Rilindjes Kombëtare në Shqipëri, Studime Historike, (3-4), Viti LIII (XXXVI), Tiranë, 1998, f. 25.
-
Arkivi i Kosovës, Fondi: Arkivi Qendror i Rumanisë - Bukuresht, Gazeta Periodiku, 1899 - 1936.
-
Arkivi i Kosovës, Fondi: Iliaz Rexha, Dokumente të përkthyera nga osmanishtja, Regresa Hatti - Humayun, 1816 - 1941.
-
Tajar Zavalani, mendimi shqiptar, Histori e Shqipnis (Tiranë, 1998). f. 165.
-
Arkivi i Kosovës, Fondi: Arkivi Qendror i Rumanisë - Bukuresht, Gazeta Periodiku, 1899 - 1936.
-
Nuray Bozbora, Shqipëria dhe nacionalizmi shqiptar në Perandorinë Osmane (Tiranë, 2002). f. 130, 131.
-
Arkivi i Kosovës, Fondi: Arkivi Qendror i Rumanisë - Bukuresht, Gazeta Periodiku, 1899 - 1936.
-
Po aty.
-
Kush ishte konsulli rus? Ščerbinova ishte një njeri me aftësi të jashtëzakonshme. I lindur në Chernigov në 1868, pas përfundimit të shkollës së mesme, të cilën e kishte ndjekur në Lazarevska, Akademinë e Gjuhëve Orientale, dhe pas përfundimit, ai u pranua në Ministrinë e Punëve të Jashtme. Ai fliste turqisht, arabisht, gjuhën armene, bullgare, serbe si dhe gjuhën shqipe. Ai hyri në shërbimin diplomatik në
-
Kostandinopojë në moshën 23 vjeçare. Para se të mbërrijë në Mitrovicë, ishte sekretar i Konsullatës në Shkup, më pas deputet në Cetine. Ai njihte mirë situatën në Serbinë e Vjetër, historinë dhe modernitetin e popujve të Ballkanit, dhe ishte shumë guximtar. Kur ai arriti në Mitrovicë, nga frika e shtypjes nga shqiptarët askush nuk guxoi t’i ofrojë shtëpi me qira. Megjithatë, ai filloi të punojë edhe përkundër faktit se e paralajmëruan se shqiptarët mund ta vrisnin, dhe tha: "Ju do të ishit me fat sikur të vdisja...sepse vdekja ime do të ju sillte lirinë".
-
Arkivi i Kosovës, Fondi: Arkivi Qendror i Rumanisë - Bukuresht, Gazeta Periodiku, 1899 - 1936.
-
Emin Pllana, Reformat turke në pjesën e parë të shekullit XIX dhe rezistenca shqiptare kundër tyre, Vjetari, VI-VII (Prishtinë, 1974). f. 27.
-
T. Zavalani, mendimi shqiptar, Histori e Shqipnis..., f. 166.
-
Pllana, Reformat turke në pjesën e parë të shekullit XIX dhe rezistenca shqiptare kundër tyre, Vjetari, VI-VII..., f. 28.
-
Po aty, f. 31.
-
Marjan Prenkaj, Prizreni dhe rrethina në shekullin XIX dhe në fillim të shekullit XX (Prishtinë, 1998). f. 180.
-
Xhevat Lloshi, Rreth alfabetit të shqipes (Logos-A, Shkup, Prishtinë, Tiranë, 2008). f. 234.
-
Enis Sulstarova, Arratisja nga lindja: Orientalizmi shqiptar nga Naimi të Kadarja (Tiranë, 2006). f. 36.
-
Lito, Mbi fillimin e Tanzimatit dhe të Rilindjes Kombëtare në Shqipëri, Studime Historike, (3-4), Viti LIII (XXXVI)..., f. 31.
-
Pllana, Reformat turke në pjesën e parë të shekullit XIX dhe rezistenca shqiptare kundër tyre, Vjetari, VI-VII..., f. 35.
References
Jean-Paul Burdy, Les mots de la Turquie (Presses Universitares du Mirail, 2006, Université de Toulouse-le Mirail).f. 117.
Bashkim Iseni, La question nacional en Europe du sud-est, genèse, ènergence et développement de I’identiténational albanaise au Kosovo et en Macédonie, Peter Lang SA, Editions scientifiques internacionales (Berne, 2008). f. 169, 170.
www.universalis.fr/encyclopedie/tanziat/
Arkivi i Kosovës, Fondi: Arkivi Qendror i Rumanisë - Bukuresht, Gazeta Periodiku, 1899 - 1936.
Emin Pllana, Kosova dhe reformat në Turqi, Prishtinë, 1987, f. 52.
Zana Lito, Mbi fillimin e Tanzimatit dhe të Rilindjes Kombëtare në Shqipëri, Studime Historike, (3-4), Viti LIII (XXXVI), Tiranë, 1998, f. 25.
Arkivi i Kosovës, Fondi: Arkivi Qendror i Rumanisë - Bukuresht, Gazeta Periodiku, 1899 - 1936.
Arkivi i Kosovës, Fondi: Iliaz Rexha, Dokumente të përkthyera nga osmanishtja, Regresa Hatti - Humayun, 1816 - 1941.
Tajar Zavalani, mendimi shqiptar, Histori e Shqipnis (Tiranë, 1998). f. 165.
Arkivi i Kosovës, Fondi: Arkivi Qendror i Rumanisë - Bukuresht, Gazeta Periodiku, 1899 - 1936.
Nuray Bozbora, Shqipëria dhe nacionalizmi shqiptar në Perandorinë Osmane (Tiranë, 2002). f. 130, 131.
Arkivi i Kosovës, Fondi: Arkivi Qendror i Rumanisë - Bukuresht, Gazeta Periodiku, 1899 - 1936.
Po aty.
Kush ishte konsulli rus? Ščerbinova ishte një njeri me aftësi të jashtëzakonshme. I lindur në Chernigov në 1868, pas përfundimit të shkollës së mesme, të cilën e kishte ndjekur në Lazarevska, Akademinë e Gjuhëve Orientale, dhe pas përfundimit, ai u pranua në Ministrinë e Punëve të Jashtme. Ai fliste turqisht, arabisht, gjuhën armene, bullgare, serbe si dhe gjuhën shqipe. Ai hyri në shërbimin diplomatik në
Kostandinopojë në moshën 23 vjeçare. Para se të mbërrijë në Mitrovicë, ishte sekretar i Konsullatës në Shkup, më pas deputet në Cetine. Ai njihte mirë situatën në Serbinë e Vjetër, historinë dhe modernitetin e popujve të Ballkanit, dhe ishte shumë guximtar. Kur ai arriti në Mitrovicë, nga frika e shtypjes nga shqiptarët askush nuk guxoi t’i ofrojë shtëpi me qira. Megjithatë, ai filloi të punojë edhe përkundër faktit se e paralajmëruan se shqiptarët mund ta vrisnin, dhe tha: "Ju do të ishit me fat sikur të vdisja...sepse vdekja ime do të ju sillte lirinë".
Arkivi i Kosovës, Fondi: Arkivi Qendror i Rumanisë - Bukuresht, Gazeta Periodiku, 1899 - 1936.
Emin Pllana, Reformat turke në pjesën e parë të shekullit XIX dhe rezistenca shqiptare kundër tyre, Vjetari, VI-VII (Prishtinë, 1974). f. 27.
T. Zavalani, mendimi shqiptar, Histori e Shqipnis..., f. 166.
Pllana, Reformat turke në pjesën e parë të shekullit XIX dhe rezistenca shqiptare kundër tyre, Vjetari, VI-VII..., f. 28.
Po aty, f. 31.
Marjan Prenkaj, Prizreni dhe rrethina në shekullin XIX dhe në fillim të shekullit XX (Prishtinë, 1998). f. 180.
Xhevat Lloshi, Rreth alfabetit të shqipes (Logos-A, Shkup, Prishtinë, Tiranë, 2008). f. 234.
Enis Sulstarova, Arratisja nga lindja: Orientalizmi shqiptar nga Naimi të Kadarja (Tiranë, 2006). f. 36.
Lito, Mbi fillimin e Tanzimatit dhe të Rilindjes Kombëtare në Shqipëri, Studime Historike, (3-4), Viti LIII (XXXVI)..., f. 31.
Pllana, Reformat turke në pjesën e parë të shekullit XIX dhe rezistenca shqiptare kundër tyre, Vjetari, VI-VII..., f. 35.
Shqip
Srpski
English
Français (France)
Deutsch
Türkçe
