Zbatimi në praktikë i aftësive pedagogjike të edukatores në punë me fëmijë të moshës 3-6 vjeç
DOI:
https://doi.org/10.62928/kp.v15i1.6062Abstract
Zbatimi në praktikë i aftësive pedagogjike të edukatores për punë me fëmijë është prezantim i përvojave për të menaxhuar veprimtarinë edukative, gjegjësisht planifikimin, implementimin dhe vlerësimin e arritjeve të të nxënit te fëmijët. Mangësitë eventuale në zbatimin e këtyre praktikave ndikojnë në moszhvillimin holitistik të fëmijëve.
Qasja cilësore është zbatuar për realizimin e këtij studimi. Qëllimi i hulumtimit është të identifikojë dhe të analizojë zbatimin në praktikë të aftësive pedagogjike të edukatoreve për planifikimin e punës edukative, realizimin dhe vlerësimin e arritjeve të fëmijëve të moshës 3-6 vjeç.
Mostra e përbëhet nga 10 edukatore të kopshteve. Përzgjedhja e mostrës është e qëllimshme. Hulumtimi është realizuar me instrument vëzhgimi dhe intervistë gjysmë të strukturuar. Analiza e të dhënave të vëzhgimit dhe të intervistës është bërë përmes analizës tematike.
Rezultatet e hulumtimit nga vëzhgimi tregojnë se edukatoret shfaqin një qasje të kufizuar ndaj planifikimit të bazuar në vëzhgim, dokumentim dhe vlerësim të fëmijëve. Planifikimin e punës së tyre e paraqesin si qasje pozitive bazuar në gjithëpërfshirje dhe përshtatje të përmbajtjes me moshën, në përpjekje për të arritur rezultatet e kurrikulës dhe treguesit e standarteve.
Gjithashtu, rezultatet nga vëzhgimi tregojnë se zbatojnë praktika dhe kanë aftësi pedagogjike në përgatitjen e mjedisit të brendshëm dhe në përdorimin dhe shfrytëzimin e materialeve dhe mjeteve (kryesisht letër, ngjitës, ngjyra, gërshërë etj.), por janë hetuar mangësi në shfrytëzimin e mjedisit të jashtëm me fëmijët dhe përdorimin e materialeve ricikluese dhe materialeve nga natyra. Vlerësimi i fëmijëve realizohet sipas listave të kontrollit me një përshkrim përmbledhës çdo 6 muaj. Në vlerësimin e arritjeve të fëmijëve, sfidat lidhen me mungesën e një sistemi të qartë dhe nevojën për zhvillim profesional në procesin e vlerësimit.
Rezultatet e këtij studimi pritet që të ndihmojnë në përmirësim e praktikave dhe aftësive pedagogjike të edukatores për punë, si dhe ngritjes cilësore të punës me fëmijë.
Keywords:
aftësi pedagogjike, edukatore, fëmijë 3-6 vjeç, institucion parashkollor.Downloads
References
-
Androusou & Tssafos. (2018). Aspects of the professional identity of preschool teachers in Greece: investigating the role of teacher education and professional experience. https://www.tandfonline.com
-
Brain Building in Progres. (2020). Early Childhood Assessment. Resources for early learning, http://resourcesforearlylearning.org/fm/early-childhoodassessment/
-
Brightwheel. (2023). The Complete Guide to Preschool Lesson Plans. Brightwheel blog, https://blog.mybrightwheel.com/preschool-lesson-plans.
-
CCTAN. (2012). What Is Program Implementation, and Why Is It Important? Early Childhood Systems Building Resource Guide, https://childcareta.acf.hhs.gov/systemsbuilding/systems-guides/designand-implementation/program-design-and-implementationoverview/importance#_ftn2.
-
Creswell, J. W. (2016). Educational Research: Planning, Conducting, and Evaluating Quantitative and Qualitative Research (4th ed.). Pearson.
-
Dewey, J. (1938). Experience and Education. Kappa Delta Pi.
-
Edwards, C., Gandini, L., & Forman, G. (Red.). (1998). The hundred languages of children: The Reggio Emilia approach—advanced reflections (2nd ed.). Ablex Publishing.
-
Florida National University. (2021). Skills Every Preschool Teacher Should Have. Florida National University, https://www.fnu.edu/skills-preschool-teachershould-have/.
-
ICTE. (2023). WHY IS PLANNING IMPORTANT IN EARLY CHILDHOOD EDUCATION? ICTE solutions Australia, https://www.ictesolutions.com.au/blog/why-is-planning-important-inearly-childhood-education/.
-
IPK. (2019). Identifikimi i nevojave për zhvillim profesional të edukatoreve në Kosovë. Kërkime Pedagogjike, 10(1), 144–172. https://ipkmasht.rksgov.net/wp-content/uploads/2021/02/Kerkime-Pedagogjike-2019.pdf
-
IZHA. (2017). Standardet Profesionale të formimit të përgjithshëm të mësuesit të Arsimit Parashkollor. Tiranë: Instituti i Zhvillimit të Arsimit.
-
Kile, N. C. (2018). I'm a Teacher, not a Babysitter!: Professionalism in Early Childhood. https://www.continued.com, https://www.continued.com/early-childhood-education/articles/i-mteacher-not-babysitter-22776.
-
Kroll, L. R., & Meier, D. R. (2017). Documentation and inquiry in the early childhood classroom: Research stories from urban centers and schools. Routledge.
-
Malaguzzi, L. (1993). History, ideas, and basic philosophy: An interview with Loris Malaguzzi. In C. Edwards, L. Gandini, & G. Forman (Eds.), The hundred languages of children: The Reggio Emilia approach to early childhood education (pp. 49-97). Ablex Publishing.
-
MAShT. (2006). Standardet e Përgjithshme të Edukimit dhe Arsimit Parashkollor 3-6 vjeç në Kosovë. Prishtine: UNMIK-MAShT.
-
MAShTI. (2006). KURRIKULA E EDUKIMIT PARAShKOLLOR NË KOSOVË 3-6vjeç. Prishtinë: MAShTI.
-
MAShTI. (2016). Korniza Kurrikulare e Arsimit Parauniversitar të Republikës së Kosovës. Prishtinë: https://masht.rks-gov.net/wpcontent/uploads/2022/06/korniza-kurrikulare-finale.pdf.
-
MASHTI. (2016). Kurrikula bërthamë për klasën përgatitore dhe arsimin fillor të Kosovës. Prishtinë: https://masht.rks-gov.net/wpcontent/uploads/2022/06/kurrikula-berthame-1-finale-2.pdf.
-
MAShTI. (2021). Udhëzimi Administrativ për normativin mbi kuadrin profesional të arsimit të përgjithshëm. Prishtinë: https://masht.rks-gov.net/wpcontent/uploads/2022/05/udhzimi-administrativ-nr-05-per-normativin mbi-kuadrin-profesional-te-arsimit-te-pergjithsem-rotated_1.pdf.
-
Montessori, M. (1967). The Absorbent Mind. Holt, Rinehart and Winston.
-
National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine (NASEM). (2020). Transforming the Workforce for Children Birth Through Age 8: A Unifying Foundation. Washington, DC: The National Academies Press.
-
Piaget, J. (1952). The Origins of Intelligence in Children. International Universities Press.
-
Practical Outcomes. (2016). Top skills and qualities needed to become a great educator. https://practicaloutcomes.edu.au/top-skills-and-qualitiessuccessful-educator/.
-
Procare solutions. (2021). Preschool Assessment: What to Expect. Concord CA: https://www.procaresoftware.com/resources/preschool-assessment-whattoexpect/#:~:text=What%20is%20a%20Preschool%20Assessment,the%20c hild's%20state%20of%20development.
-
Reggio Children. (2009). Dokumentimi si pjesë integruese dhe strukturuese e teorive edukative dhe didaktike. Reggio Children, Italy
-
SCE. (2023). Child Development and Early Learning:. https://nap.nationalacademies.org/, https://nap.nationalacademies.org/resource/19401/ProfKnowCompFINAL .pdf.
-
Shadrikov, V. D. (2013). Personaliteti i nje mësuesi parashkollor. Cilësitë profesionale të një mësuesi kopshti. www.personality-of-a-teacher-of-apreschool-institution-professional-qualities/.
-
UNICEF, Maqedonia e Veriut. (2014). ZBATIMI I STANDARDEVE PËR MËSIM DHE ZHVILLIM TË HERSHËM. Shkup: Ministria e Punës dhe Politikës Sociale.
-
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes. Harvard University Press.
References
Androusou & Tssafos. (2018). Aspects of the professional identity of preschool teachers in Greece: investigating the role of teacher education and professional experience. https://www.tandfonline.com
Brain Building in Progres. (2020). Early Childhood Assessment. Resources for early learning, http://resourcesforearlylearning.org/fm/early-childhoodassessment/
Brightwheel. (2023). The Complete Guide to Preschool Lesson Plans. Brightwheel blog, https://blog.mybrightwheel.com/preschool-lesson-plans.
CCTAN. (2012). What Is Program Implementation, and Why Is It Important? Early Childhood Systems Building Resource Guide, https://childcareta.acf.hhs.gov/systemsbuilding/systems-guides/designand-implementation/program-design-and-implementationoverview/importance#_ftn2.
Creswell, J. W. (2016). Educational Research: Planning, Conducting, and Evaluating Quantitative and Qualitative Research (4th ed.). Pearson.
Dewey, J. (1938). Experience and Education. Kappa Delta Pi.
Edwards, C., Gandini, L., & Forman, G. (Red.). (1998). The hundred languages of children: The Reggio Emilia approach—advanced reflections (2nd ed.). Ablex Publishing.
Florida National University. (2021). Skills Every Preschool Teacher Should Have. Florida National University, https://www.fnu.edu/skills-preschool-teachershould-have/.
ICTE. (2023). WHY IS PLANNING IMPORTANT IN EARLY CHILDHOOD EDUCATION? ICTE solutions Australia, https://www.ictesolutions.com.au/blog/why-is-planning-important-inearly-childhood-education/.
IPK. (2019). Identifikimi i nevojave për zhvillim profesional të edukatoreve në Kosovë. Kërkime Pedagogjike, 10(1), 144–172. https://ipkmasht.rksgov.net/wp-content/uploads/2021/02/Kerkime-Pedagogjike-2019.pdf
IZHA. (2017). Standardet Profesionale të formimit të përgjithshëm të mësuesit të Arsimit Parashkollor. Tiranë: Instituti i Zhvillimit të Arsimit.
Kile, N. C. (2018). I'm a Teacher, not a Babysitter!: Professionalism in Early Childhood. https://www.continued.com, https://www.continued.com/early-childhood-education/articles/i-mteacher-not-babysitter-22776.
Kroll, L. R., & Meier, D. R. (2017). Documentation and inquiry in the early childhood classroom: Research stories from urban centers and schools. Routledge.
Malaguzzi, L. (1993). History, ideas, and basic philosophy: An interview with Loris Malaguzzi. In C. Edwards, L. Gandini, & G. Forman (Eds.), The hundred languages of children: The Reggio Emilia approach to early childhood education (pp. 49-97). Ablex Publishing.
MAShT. (2006). Standardet e Përgjithshme të Edukimit dhe Arsimit Parashkollor 3-6 vjeç në Kosovë. Prishtine: UNMIK-MAShT.
MAShTI. (2006). KURRIKULA E EDUKIMIT PARAShKOLLOR NË KOSOVË 3-6vjeç. Prishtinë: MAShTI.
MAShTI. (2016). Korniza Kurrikulare e Arsimit Parauniversitar të Republikës së Kosovës. Prishtinë: https://masht.rks-gov.net/wpcontent/uploads/2022/06/korniza-kurrikulare-finale.pdf.
MASHTI. (2016). Kurrikula bërthamë për klasën përgatitore dhe arsimin fillor të Kosovës. Prishtinë: https://masht.rks-gov.net/wpcontent/uploads/2022/06/kurrikula-berthame-1-finale-2.pdf.
MAShTI. (2021). Udhëzimi Administrativ për normativin mbi kuadrin profesional të arsimit të përgjithshëm. Prishtinë: https://masht.rks-gov.net/wpcontent/uploads/2022/05/udhzimi-administrativ-nr-05-per-normativin mbi-kuadrin-profesional-te-arsimit-te-pergjithsem-rotated_1.pdf.
Montessori, M. (1967). The Absorbent Mind. Holt, Rinehart and Winston.
National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine (NASEM). (2020). Transforming the Workforce for Children Birth Through Age 8: A Unifying Foundation. Washington, DC: The National Academies Press.
Piaget, J. (1952). The Origins of Intelligence in Children. International Universities Press.
Practical Outcomes. (2016). Top skills and qualities needed to become a great educator. https://practicaloutcomes.edu.au/top-skills-and-qualitiessuccessful-educator/.
Procare solutions. (2021). Preschool Assessment: What to Expect. Concord CA: https://www.procaresoftware.com/resources/preschool-assessment-whattoexpect/#:~:text=What%20is%20a%20Preschool%20Assessment,the%20c hild's%20state%20of%20development.
Reggio Children. (2009). Dokumentimi si pjesë integruese dhe strukturuese e teorive edukative dhe didaktike. Reggio Children, Italy
SCE. (2023). Child Development and Early Learning:. https://nap.nationalacademies.org/, https://nap.nationalacademies.org/resource/19401/ProfKnowCompFINAL .pdf.
Shadrikov, V. D. (2013). Personaliteti i nje mësuesi parashkollor. Cilësitë profesionale të një mësuesi kopshti. www.personality-of-a-teacher-of-apreschool-institution-professional-qualities/.
UNICEF, Maqedonia e Veriut. (2014). ZBATIMI I STANDARDEVE PËR MËSIM DHE ZHVILLIM TË HERSHËM. Shkup: Ministria e Punës dhe Politikës Sociale.
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes. Harvard University Press.
English
Shqip
