Botimet folklorike shqiptare ne shekullin XIX shprehje e ndërgjegjes kombëtare

Abstract

Në shekuliin XIX. në luftën çlirimtare të popullit shqiptar, u shënua një kthesë me rëndësi. Ndryshe nga shekujt e mëparshëm, qysh në gjysmën e parë të shekullit XIX. në kryengritjet e popullit shqiptar jilloi të depërtojë ndërgjegja e Luftës nacionalçlirimtare për një shtet shqiptar më vete. Kjo ndërgjegje e re erdhi duke u zhvi- lluar përherë e më tepër: ajo nxiti veprimtarinë politike, shoqërore e kulturale të vendit, vuri në lëvizje tërë klasat dhe shtresat shoqërore të Shqipërisë. Në këtë kohë, idetë iluministe, që po fitonin gjith- një e më tepër truall në Ballkan. patën edhe në Shqipëri një jehonë të rëndësishme; ato ishin një goditje e fortë kundër sundimit të ideo- logjisë mesjetare. Iluministët ballkanas theksonin nevojën e flakjes së gjuhëve kishëtare: greqishtes dhe sllavishtes së vjetër, të përtë- rit.ies së gjuhës amtare të popujve dhe të mbështeljes né thesarin e traditane popullore. si bazë për zhvillimin e mëtejshëm të ndërgjegjes së tyre kombëtare.