Shteti antifetar shqiptar dhe etnografia profanizuese: elementi botëformues në etnografinë socialiste shqiptare
Abstract
Politika antifetare e Shtetit totalitar shqiptar njeh tri faza të saj. Nëse faza e parë përcaktohej nga mbidhuna shtetërore dhe mekanizmat e saj të terrorit dhe faza e dytë nga politika deligjitimuese të institucionit dhe klerit fetar, në fazën e tretë politika shtetërore antifetare u instalua në rrafshin disiplinor duke synuar likujdimin shkencor të spektrit fetar në Shqipëri përmes metodës së ateizmit shkencor. Gjatë periudhës diktatoriale, veçanërisht pas vitit 1967, etnografia socialiste shqiptare i ka shërbyer profanizimit të konfigurimeve, riteve dhe praktikave mitologjike shqiptare si dhe programatikës ateiste shtetërore, e cila synonte krijimin e Njeriut me një botë.
Keywords:
mitologji shqiptare, procese botëformuese, etnografia socialiste shqiptare, mbeturinë kulturore, politika antifetare, ateizëm shkencorDownloads
References
-
Bauman, Zygmunt. 1976. Socialism: The Active Utopia. London: George Allen & Unwin
-
Boçi, Sonila. 2012. "Politika e shtetit komunist shqiptar ndaj komunitetit ortodoks: rasti i minoritetit grek: 1945-1950." Studime historike 3-4: 271- 282.
-
Bourdieu, Pierre. 1989. La noblesse d'État. Grandes écoles et esprit de corps. Paris: Les Éditions de Minuit.
-
Çabej, Eqrem. 1982 [1972]. "Disa figura të besimeve popullore shqiptare."
-
Çeshtje të foklorit shqiptar 2: 102-17.
-
Deleuze, Gilles dhe Félix Guattari. 1972. Capitalisme et schizophrénie I: L'Anti Œdipe. Paris: Les Éditions de Minuit.
-
Dumézil, Georges. 1940. Mitra-Varuna - Essai sur deux représentations indo- européennes de la Souveraineté. Paris: Presses Universitaires de France.
-
Fenomenet e naryrës dhe besrytnive. 1969. Tiranë: Naim Frashëri.
-
Foucault, Michel. 2001. Dits et Écrits II: La sécurité de l'État. Paris: Gallimard.
-
Gjergji, Andromaqi. 1963. "Gjurmë të matriarkatit në disa doke të dikurshme të jetës famijare". Buletin i Universitetit Shtetëror të" Tiranës (Shkencat shoqërore) (2): 284-292.
-
Goddard, Jean-Christophe. 2017. Brésilien, noir et crasseux. San Paulo: n-1 ediçôes.
-
Hako, Hulusi. 1983. Ateizmi shkencor. Tiranë: Universiteti i Tiranës, Fakulteti i Shkencave Politike Juridike.
-
Hankollari, Blerina. 2016. "Politika e jashtësisë si arrati prej shtetit arkaik. Një perspektivë antropologjike e filozofisë së Deleuze dhe Guattari." Kultura popullore 1-2: 143-167.
-
Hann, Chris. 1993. "From production to property: decollectivisation and the family-land relationship in contemporary Hungary." Man28 (2): 299- 320.
-
Hoxha, Artan. 2017. Kisha ortodokse nën komunizëm. Tiranë: UET Press. Hoxha, Enver. 1982. Vepra 35 (shkurt-qershor 1967). Tiranë: 8 Nëntori.
-
Hoxha, Enver. 1977. Vepra 23 (janar-tetor 1962). Tiranë: 8 Nëntori. Hoxha, Enver. 1971. Vepra 6 (janar-dijetor 1949). Tiranë: Naim Frashëri Kopenawa, Davi dhe Bruce Albert. 2014. La chute du ciel. Paris: Pocket.
-
Palaj, Bernadin dhe Donat Kurti, përg. 2017(1937]. Visaret e Kombit: Kangë" kreshnikësh dhe legjenda. Shkodër: Botime françeskane.
-
Pllumi, Zef. 2001. Françeskanë të mëdhqj. Tiranë: Botimet françeskane. Pllumi, Zef. 2006. Rrno vetëm për me tregue. Tiranë: "SS" .
-
Qazimi Azem, përg. 2014. Komunitetet fetare në" Shqipërinë" komuniste. Dokumente.
-
Tiranë: Instituti i Studimit të Krimeve dhe Pasojave të Komunizmit.
-
Rouch, Jean. 2003/1973. 'On the Vicissitudes of the Self: The Possessed Dancer, the Magician, the Sorcerer, the Filmmaker and the Ethnographer." Në Ciné-Ethnography, përgatitur dhe përkthyer nga Steven Feld. Minneapolis: University of Minnesota Press.
-
Sirdani, Martin. 2008. Skanderbeu mbas gojëdhanash. Shkodër: Botime françeskane.
-
Taussig, Michael. 1997. The Magic of State New York: Routledge.
-
Thrower, James A. 1983. Marxist-Leninist 'Scientiftc Atheism' and the Study of
-
Religion and Atheism. Boston: De Gruyter Mouton
-
Tirta, Mark. 1981. "Aspekte të kultit të të parëve e të të vdekurve ndër shqiptarë." Etnografia shqiptare 10: 51-97.
-
Uçi, Alfred. 1977. "Vendi i artit popullor në kulturën artistike socialiste." Konferenca Kombëtare e Studimeve Etnografike 28-30 qershor 1976 (përgatitur nga Aleks Buda): 75-95. Tiranë: Akademia e Shkencave të RPSSH.
-
Uçi, Alfred. 1986. "Epika heroike dhe roli i saj në folklorin shqiptar." Çështje të" folklorit 2: 5-46.
-
Uçi, Alfred. 1981. "Shndërrimi estetik i lëndës mitologjike në folklor." Kultura popullore 1: 73-89.
-
Verdery, Katherine. 1996. What Was Socialism, and What Cames Next? New Jersey: Princeton University Press.
-
Vernant, Jean -Pierre. 1990. Mythe et religion en Gréce ancienne. Paris: Éditions du Seuil.
-
Viveiros de Castro, Eduardo. "Who is afraid of the ontological wolf?" The Cambridge Journal if Anthropology 37 (2015): 7-12.
-
Zojzi, Rrok. 1949. "Gjurmët e nji kalendari primitiv në popullin t'onë." Buletini
-
i Institutit të" Shkencave 1: 85-112.
References
Bauman, Zygmunt. 1976. Socialism: The Active Utopia. London: George Allen & Unwin
Boçi, Sonila. 2012. "Politika e shtetit komunist shqiptar ndaj komunitetit ortodoks: rasti i minoritetit grek: 1945-1950." Studime historike 3-4: 271- 282.
Bourdieu, Pierre. 1989. La noblesse d'État. Grandes écoles et esprit de corps. Paris: Les Éditions de Minuit.
Çabej, Eqrem. 1982 [1972]. "Disa figura të besimeve popullore shqiptare."
Çeshtje të foklorit shqiptar 2: 102-17.
Deleuze, Gilles dhe Félix Guattari. 1972. Capitalisme et schizophrénie I: L'Anti Œdipe. Paris: Les Éditions de Minuit.
doi: https://doi.org/10.3167/ca.201S.330102
Dumézil, Georges. 1940. Mitra-Varuna - Essai sur deux représentations indo- européennes de la Souveraineté. Paris: Presses Universitaires de France.
Fenomenet e naryrës dhe besrytnive. 1969. Tiranë: Naim Frashëri.
Foucault, Michel. 2001. Dits et Écrits II: La sécurité de l'État. Paris: Gallimard.
Gjergji, Andromaqi. 1963. "Gjurmë të matriarkatit në disa doke të dikurshme të jetës famijare". Buletin i Universitetit Shtetëror të" Tiranës (Shkencat shoqërore) (2): 284-292.
Goddard, Jean-Christophe. 2017. Brésilien, noir et crasseux. San Paulo: n-1 ediçôes.
Hako, Hulusi. 1983. Ateizmi shkencor. Tiranë: Universiteti i Tiranës, Fakulteti i Shkencave Politike Juridike.
Hankollari, Blerina. 2016. "Politika e jashtësisë si arrati prej shtetit arkaik. Një perspektivë antropologjike e filozofisë së Deleuze dhe Guattari." Kultura popullore 1-2: 143-167.
Hann, Chris. 1993. "From production to property: decollectivisation and the family-land relationship in contemporary Hungary." Man28 (2): 299- 320.
Hoxha, Artan. 2017. Kisha ortodokse nën komunizëm. Tiranë: UET Press. Hoxha, Enver. 1982. Vepra 35 (shkurt-qershor 1967). Tiranë: 8 Nëntori.
Hoxha, Enver. 1977. Vepra 23 (janar-tetor 1962). Tiranë: 8 Nëntori. Hoxha, Enver. 1971. Vepra 6 (janar-dijetor 1949). Tiranë: Naim Frashëri Kopenawa, Davi dhe Bruce Albert. 2014. La chute du ciel. Paris: Pocket.
Palaj, Bernadin dhe Donat Kurti, përg. 2017(1937]. Visaret e Kombit: Kangë" kreshnikësh dhe legjenda. Shkodër: Botime françeskane.
Pllumi, Zef. 2001. Françeskanë të mëdhqj. Tiranë: Botimet françeskane. Pllumi, Zef. 2006. Rrno vetëm për me tregue. Tiranë: "SS" .
Qazimi Azem, përg. 2014. Komunitetet fetare në" Shqipërinë" komuniste. Dokumente.
Tiranë: Instituti i Studimit të Krimeve dhe Pasojave të Komunizmit.
Rouch, Jean. 2003/1973. 'On the Vicissitudes of the Self: The Possessed Dancer, the Magician, the Sorcerer, the Filmmaker and the Ethnographer." Në Ciné-Ethnography, përgatitur dhe përkthyer nga Steven Feld. Minneapolis: University of Minnesota Press.
Sirdani, Martin. 2008. Skanderbeu mbas gojëdhanash. Shkodër: Botime françeskane.
Taussig, Michael. 1997. The Magic of State New York: Routledge.
Thrower, James A. 1983. Marxist-Leninist 'Scientiftc Atheism' and the Study of
Religion and Atheism. Boston: De Gruyter Mouton
Tirta, Mark. 1981. "Aspekte të kultit të të parëve e të të vdekurve ndër shqiptarë." Etnografia shqiptare 10: 51-97.
Uçi, Alfred. 1977. "Vendi i artit popullor në kulturën artistike socialiste." Konferenca Kombëtare e Studimeve Etnografike 28-30 qershor 1976 (përgatitur nga Aleks Buda): 75-95. Tiranë: Akademia e Shkencave të RPSSH.
Uçi, Alfred. 1986. "Epika heroike dhe roli i saj në folklorin shqiptar." Çështje të" folklorit 2: 5-46.
Uçi, Alfred. 1981. "Shndërrimi estetik i lëndës mitologjike në folklor." Kultura popullore 1: 73-89.
Verdery, Katherine. 1996. What Was Socialism, and What Cames Next? New Jersey: Princeton University Press.
Vernant, Jean -Pierre. 1990. Mythe et religion en Gréce ancienne. Paris: Éditions du Seuil.
Viveiros de Castro, Eduardo. "Who is afraid of the ontological wolf?" The Cambridge Journal if Anthropology 37 (2015): 7-12.
Zojzi, Rrok. 1949. "Gjurmët e nji kalendari primitiv në popullin t'onë." Buletini
i Institutit të" Shkencave 1: 85-112.



