State and Relationship with Religions in Albania (1920-1967)
DOI:
https://doi.org/10.59164/univers.v23i23.612Abstract
The first governments formed with the creation of the Albanian state preserved the status quo inherited from the Ottoman Empire for religious matters. The Orthodox maintained ties with the Patriarchate and the Catholics with the Vatican, while the Muslims severed relations with their center. After 1920, the Orthodox proclaimed the National Autocephalous Church of Albania, while the Catholic Church aranged their relations with the state through an agreement between the Vatican and the Albanian government.
During 1939-1943, the invaders tried to realize the old plans dating back to the end of the 19th century for the disintegration and fragmentation of Islam and the unification of the Orthodox. The religious conversions have always been present even after the formation of the Albanian state.
The Muslim community, as the majority community, was quite careful about the high sensitivity that this issue had and did not allow conversions from other religions to Islam.
The Communist Party after the establishment of the communist regime in November 1944, pursued divisive policy among the clergy by executing and imprisoning clergymen whom it called “reactionaries.” The communist regime took advantage of clergy’s influence to convince the people of agrarian reform and agricultural collectivism. After achieving their goals, the regime gave the final blow to religious beliefs, clergy, and places of worship. The regime also banned religious holidays and filled the gap with holidays created by them.
During this process, the Albanian Labor Party took care of the atheist education of the masses and the creation of the ‘new man’. For this purpose, it strengthened the organizations they created, such as: Democratic Front
of Albania, Albanian Women’s Union, Albanian Working Youth Union, Professional Unions of Albania, etc. The main task for the Writers ‘and Artists’ League was to activate more the people of literature and arts in the center and districts, as well as the press and Radio-Tirana.
In the war against religion took part the mass of people who supported the regime, which propagated the “vanity and harm of religious beliefs.”
Keywords:
religion, muslims, orthodox, atheist propaganda, catholicDownloads
References
-
Rivista “D’ Albania”, Luglio 1940, Augusto Torre, Italia e Albania durante le Guerre Balcaniche (1912-13).
-
AQSH, fondi 132, (Pa vit), dosja 2.
-
AQSH, fondi 152, viti 1921, dosja 89.
-
AQSH, fondi Komuniteti Mysliman, viti 1941, dosja 41.
-
Roberto Morozzo della Roca, “Kombësia dhe feja në Shqipëri” 1924-1944.
-
AQSH, fondi Komuniteti Mysliman, viti 1944, dosja 31. Letër e N/Myftinisë së Istokut, 7 mars 1944, Këshillit të Ulemave të Komunitetit Mysliman Tiranë.
-
Leone G.B. Nigris- “L’Oriente cristiano e Roma”, Grottaferrato 1942.
-
AQSh, fondi i Kryeministrisë, viti 1950, dosja nr. 2193.
-
AQSh, fondi i Kryeministrisë, viti 1950, dosja nr. 2193.
-
Enver Hoxha. Vepra, vëll. 8.
-
AQSh, fondi i Kryeministrisë, viti 1950, dosja nr. 2200.
-
AQSh, fondi i Kryeministrisë, viti 1954, dosja nr. 1123.
-
Turhan Shilegu, “Lufta e klasave në Shqipëri 1948-1953”, f. 195-198.
-
AQSH, fondi 14/APOU, viti 1967, dosja 190, f. 38. Raport informativ mbi rezultatet e para të luftës kundër fesë dhe disa masa për thellimin e mëtejshëm të saj.
-
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1966, dosja 248, fl. 3. Informacion mbi telegramin e Ernest Çobës, datë 16. VII. 1966.
-
AQSH, fondi Kisha Autoqefale e Shqipërisë, viti 1967, dosja 1371, f. 1.
-
AQSH, fondi 14/APOU, viti 1967, dosja 190.
-
AQSH, fondi 490, viti 1946, dosja 458, fl. 4. Vendim nr. 14, datë 6 mars 1946 i Këshillit të Ministrave.
-
AQSH, fondi 14/APOU, viti 1967, dosja 190, f. 38. Raport informativ mbi rezultatet e para të luftës kundër fesë dhe disa masa për thellimin e mëtejshëm të saj.
-
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1965, dosja 1014. Letër protestë dërguar Enver Hoxhës nga xhemati dhe besimtarët e Elbasanit për vendimin e prishjes së xhamisë “Ballije” në Elbasan.
-
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1965, dosja 1014.
-
Enver Hoxha, “Vepra”, vëll. 8.
-
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1967, dosja 191, f. 4. Mbi zëvendësimin e praktikave dhe zakoneve fetare të jetës së përditshme të njerëzve me ceremoni dhe festat socialiste.
-
AQSH, fondi 591, viti 1913, dosja 2/1, f. 308-309, Nr.5748. Shkresë private për Romë, 10 shkurt 1913, Nr. 668, Koncept (Berchtold).
-
Enver Hoxha. “Vepra”, v. 6.
-
AQSH, fondi Mëkëmbësia e Përgjithshme, viti 1940, dosja 556, f. 5. Letër e kryegjyshit Salih Njazi Dede, dërguar Mëkëmbësisë së Përgjithshme, në tetor 1940.
-
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1965, dosja 968.
-
AQSH, fondi 132, viti 1927, dosja 4. Letër, datë 15 gusht 1927 e delegatit apostolik në Shqipëri, Della Pietra.
-
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1963, dosja 48. Letër e kryemyftiut të Zonës Tiranë dërguar Kryesisë së Komunitetit Mysliman, nr. 11 prot., datë 12. 3. 1963.
-
AQSH, fondi Kisha Ortodokse Autoqefale e Shqipërisë, viti 1964, dosja 1228. Letër e Kryepeshkopit Paisi dërguar kryeministrit Mehmet Shehu, më 14.8.1964.
-
AQSH, fondi Komuniteti Mysliman, viti 1967, dosja 22, f. 1. Vendim nr. 2, datë 18.2.1967, i Këshilli i Përhershëm i Komunitetit Mysliman të Shqipërisë.
-
AQSH, fondi 14/APOU, viti 1967, dosja 190, f. 1-9; Nr. 133 prot., Tepër sekret, Tiranë 27. II. 1967, Komiteteve të Partisë së Rretheve.
-
AQSH, fondi 132, viti 1921, dosja 8, f. 13-14. Letër e shoqërisë “Për të drejtat Kombëtare”, dërguar më 12 korrik 1921, delegatit apostolik në Shkodër, Ernest Kozzi.
-
AMPB, fondi Drejtoria e Parë e Sigurimit të Shtetit, dosja 9, f. 25. Lista e ish- klerikëve që janë pushkatuar për veprimtari armiqësore; Sekret, Shkodër, më 22.12.1978.
-
AMPB, fondi Drejtoria e Parë e Sigurimit të Shtetit, dosja 9, f. 262. Relacion, datë 10.9.1957, Mbi aktivitetin armiqësor të Klerit Katolik në Qark.
-
AMPB, fondi Drejtoria e Parë e Sigurimit të Shtetit, dosja 9.
-
“Përlindja e Shqipënies”, 26/11 mars 1914. Shkrimi: “Austria e Italia për çështjen e protektoratit të katolikëve”, marrë nga gazeta “Temps” nga Vjena.
References
Rivista “D’ Albania”, Luglio 1940, Augusto Torre, Italia e Albania durante le Guerre Balcaniche (1912-13).
AQSH, fondi 132, (Pa vit), dosja 2.
AQSH, fondi 152, viti 1921, dosja 89.
AQSH, fondi Komuniteti Mysliman, viti 1941, dosja 41.
Roberto Morozzo della Roca, “Kombësia dhe feja në Shqipëri” 1924-1944.
AQSH, fondi Komuniteti Mysliman, viti 1944, dosja 31. Letër e N/Myftinisë së Istokut, 7 mars 1944, Këshillit të Ulemave të Komunitetit Mysliman Tiranë.
Leone G.B. Nigris- “L’Oriente cristiano e Roma”, Grottaferrato 1942.
AQSh, fondi i Kryeministrisë, viti 1950, dosja nr. 2193.
AQSh, fondi i Kryeministrisë, viti 1950, dosja nr. 2193.
Enver Hoxha. Vepra, vëll. 8.
AQSh, fondi i Kryeministrisë, viti 1950, dosja nr. 2200.
AQSh, fondi i Kryeministrisë, viti 1954, dosja nr. 1123.
Turhan Shilegu, “Lufta e klasave në Shqipëri 1948-1953”, f. 195-198.
AQSH, fondi 14/APOU, viti 1967, dosja 190, f. 38. Raport informativ mbi rezultatet e para të luftës kundër fesë dhe disa masa për thellimin e mëtejshëm të saj.
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1966, dosja 248, fl. 3. Informacion mbi telegramin e Ernest Çobës, datë 16. VII. 1966.
AQSH, fondi Kisha Autoqefale e Shqipërisë, viti 1967, dosja 1371, f. 1.
AQSH, fondi 14/APOU, viti 1967, dosja 190.
AQSH, fondi 490, viti 1946, dosja 458, fl. 4. Vendim nr. 14, datë 6 mars 1946 i Këshillit të Ministrave.
AQSH, fondi 14/APOU, viti 1967, dosja 190, f. 38. Raport informativ mbi rezultatet e para të luftës kundër fesë dhe disa masa për thellimin e mëtejshëm të saj.
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1965, dosja 1014. Letër protestë dërguar Enver Hoxhës nga xhemati dhe besimtarët e Elbasanit për vendimin e prishjes së xhamisë “Ballije” në Elbasan.
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1965, dosja 1014.
Enver Hoxha, “Vepra”, vëll. 8.
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1967, dosja 191, f. 4. Mbi zëvendësimin e praktikave dhe zakoneve fetare të jetës së përditshme të njerëzve me ceremoni dhe festat socialiste.
AQSH, fondi 591, viti 1913, dosja 2/1, f. 308-309, Nr.5748. Shkresë private për Romë, 10 shkurt 1913, Nr. 668, Koncept (Berchtold).
Enver Hoxha. “Vepra”, v. 6.
AQSH, fondi Mëkëmbësia e Përgjithshme, viti 1940, dosja 556, f. 5. Letër e kryegjyshit Salih Njazi Dede, dërguar Mëkëmbësisë së Përgjithshme, në tetor 1940.
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1965, dosja 968.
AQSH, fondi 132, viti 1927, dosja 4. Letër, datë 15 gusht 1927 e delegatit apostolik në Shqipëri, Della Pietra.
AQSH, fondi 14/APSTR, viti 1963, dosja 48. Letër e kryemyftiut të Zonës Tiranë dërguar Kryesisë së Komunitetit Mysliman, nr. 11 prot., datë 12. 3. 1963.
AQSH, fondi Kisha Ortodokse Autoqefale e Shqipërisë, viti 1964, dosja 1228. Letër e Kryepeshkopit Paisi dërguar kryeministrit Mehmet Shehu, më 14.8.1964.
AQSH, fondi Komuniteti Mysliman, viti 1967, dosja 22, f. 1. Vendim nr. 2, datë 18.2.1967, i Këshilli i Përhershëm i Komunitetit Mysliman të Shqipërisë.
AQSH, fondi 14/APOU, viti 1967, dosja 190, f. 1-9; Nr. 133 prot., Tepër sekret, Tiranë 27. II. 1967, Komiteteve të Partisë së Rretheve.
AQSH, fondi 132, viti 1921, dosja 8, f. 13-14. Letër e shoqërisë “Për të drejtat Kombëtare”, dërguar më 12 korrik 1921, delegatit apostolik në Shkodër, Ernest Kozzi.
AMPB, fondi Drejtoria e Parë e Sigurimit të Shtetit, dosja 9, f. 25. Lista e ish- klerikëve që janë pushkatuar për veprimtari armiqësore; Sekret, Shkodër, më 22.12.1978.
AMPB, fondi Drejtoria e Parë e Sigurimit të Shtetit, dosja 9, f. 262. Relacion, datë 10.9.1957, Mbi aktivitetin armiqësor të Klerit Katolik në Qark.
AMPB, fondi Drejtoria e Parë e Sigurimit të Shtetit, dosja 9.
“Përlindja e Shqipënies”, 26/11 mars 1914. Shkrimi: “Austria e Italia për çështjen e protektoratit të katolikëve”, marrë nga gazeta “Temps” nga Vjena.
English
Shqip
