Profesor Jorgji Gjinari dhe albanologjia e gjysmës së dytë të shekullit XX

Autorët

  • Begzad Baliu

Abstract

Jorgji Gjinari (Berat, 1931) është njëri prej përfaqësuesve të veçantë të gjuhësisë shqiptare të gjysmës së dytë të shekullit XX. Duke qenë bartës i një prej fushave më të veçanta të gjuhësisë shqiptare: dialektologjisë, Jorgji Gjinari përfaqëson atë brez studiuesish shqiptarë që lidhej me personalitetet e shquara të kohës: Mahir Domin, Eqrem Çabejn, Selman Rizën, Aleks Budën, Androkli Kostallarin, Xhevat Lloshin etj., të cilët ishin formuar në shkollat më të mira ndërkombëtare të kohës; ndërsa duke qenë drejtues institucionesh dhe projektesh të mëdha shkencore nacionale, ai para së gjithash hyn në rrethin e atyre albanologëve shqiptarë që u formuan brenda shkollës shqiptare, si: Shaban Demirajt, Jani Thomajt, Jup Kastratit, Gjovalin Shkurtajt, Tomor Osmanit etj., të cilët u bënë bartës të dy proceseve njëkohësisht: ngritjes së institucioneve albanologjike dhe projekteve nacionale albanologjike.

Downloads

Download data is not yet available.

References

  1. J. Gjinari, B. Beci, Gj. Shkurtaj & Xh. Gosturani (2007), Atlasi dialektologjik i gjuhës shqipe [ADGjSh] (Vol. 1). Napoli: Universita degli studi di Napoli l’Orientale / Tiranë: Akademia e Shkencave e Shqipërisë.

  2. J. Gjinari, B. Beci, Gj. Shkurtaj & Xh. Gosturani (2008), Atlasi dialektologjik i gjuhës shqipe [ADGjSh] (Vol. 2). Napoli: Universita degli studi di Napoli l’Orientale / Tiranë: Akademia e Shkencave e Shqipërisë.

  3. Shih serinë e “Dialektologjia shqiptare” I-VII, (1971 -), Instituti i Gjuhësisë dhe i Letërsisë, Tiranë.

  4. Shih botimin e parë si Dialektologjia shqiptare (dispensë), 1963; pastaj Kursi i dialektologjisë shqiptare (1969), dhe më tej disa ribotime të saj Dialektologjia shqiptare, 1975, 1988, 1989. Prej vitit 1997 – 2013, ky tekst universitar doli në bashkautorësi me profesor Gjovalin Shkurtajn. Në Kosovë kjo vepër ka qenë referenca e parë e studimeve dialektologjike që nga fillimi. Shih, botimin e parë, Jorgji Gjinari Dialektologjia, Enti i Teksteve dhe i Mjeteve Mësimore i Krahinës Socialiste Autonome të Kosovës, 1970, Prishtinë, f. 124.

  5. Saktësinë e informatave e kemi mbështetur në Fjalor enciklopedik shqiptar, I, Akademia e Shkencave e Shqipërisë, Tiranë, 2008, f. 842.

  6. Shih, J. Gjinari, Dialektologjia, Enti i Teksteve dhe i Mjeteve Mësimore i Krahinës Socialiste Autonome të Kosovës, 1970, Prishtinë, f. 124.

  7. Po aty, f. 4.

  8. Për studimin tonë i jemi referuar botimit: J. Gjinari & Gj. Shkurtaj, Dialektologjia, SHBLU, 1997, f. 457. Vepra është ribotuar disa herë.

  9. Dialektet e gjuhës shqipe, f. 10.

  10. Shih, Dialektet e gjuhës shqipe, f. 241-242.

  11. Shih, studimet: Vërejtje mbi të folmen e krahinave Krasniqe, Gash e Bytyç të rrethit të Tropojës, BUSHT SSHSH, 1962/4, f. 169-202; Vëzhgime mbi të folme të Krujës dhe Malësisë së Krujës, I, “Studime filologjike”, Tiranë 1964/3, f. 91-105; Vëzhgime mbi të folmen e Bregut të Bunës, në: “Dialektologjia shqiptare”, I, 1971; Tipare të të folmeve të toskërishtes veriore të njëjtë me të gegërishtes jugore, “Studime filologjike”, Tiranë, 1965/2, f. 129-138; “Toskërishtja veriore dhe grupimi i të folmeve të saj”, në Konferenca e Parë e Studimeve Albanologjike (nëntor 1962), Tiranë, 1965 etj.

  12. Shih, studimet: Për historinë e dialekteve të gjuhës shqipe, “Studime filologjike”, Tiranë, 1968/4, f. 127-144; Sprovë për një ndarje dialektore të gjuhës shqipe, “Studime filologjike”, Tiranë, 1966/4, f. 99-118; Ndërtime me folje që tregojnë fillimin e veprimit në të folmet e arbëreshëve të Italisë, “Studime filologjike”, Tiranë, 1975/3, f. 121-124; Zanoret hundore të gegërishtes dhe ë-ja e theksuar e toskërishtes, “Studime filologjike”, 1981/3, f. 49-62; Vështrim i përgjithshëm mbi ndryshimet në sistemin e fonemave të dialekteve të shqipes gjatë historisë së tyre, “Studime filologjike”, Tiranë, 1986/1, f. 129-150 etj.

  13. Për historinë e dialekteve të gjuhës shqipe, “Studime filologjike”, Tiranë, 1968/4, f. 127-144.

  14. Po aty, f. 127.

  15. Po aty, 129.

  16. Po aty, 137.

  17. Po aty, f. 129.

  18. Po aty, 138.

  19. Po aty, 138.

  20. Po aty, 129.

  21. Po aty, 142-143.

  22. Toskërishtja veriore dhe grupimi i të folmeve të saj, në “Konferenca e Parë e Studimeve albanologjike” (nëntor 1962), Tiranë, 1965, f. 254.

  23. Mbi vazhdimësinë e ilirishtes në gjuhën shqipe, “Studime filologjike”, Tiranë, 1969/1, f. 72.

  24. Po aty, f. 73.

  25. Po aty, f. 78.

  26. Mbi nyjën e prapme të shqipes në aspektin e lidhjeve gjuhësore iliro-shqiptare, “Studime filologjike”, Tiranë, 1972/4, f. 45-54.

  27. Dëshmi të historisë së gjuhës shqipe për kohën dhe vendin e formimit të popullit shqiptar, në “Konferenca kombëtare e formimit të popullit shqiptar, të gjuhës dhe të kulturës së tij”, Akademia e Shkencave e Shqipërisë, Tiranë, 1982, f. 215-216.

  28. Po aty, f. 220.

  29. Po aty, f. 223.

  30. Shih, po aty, f. 222-223. 31 Shih, B. Beci, Të folmet veriperëndimore të shqipes dhe sistemi fonetik i të folmes së Shkodrës, Tiranë, 1995, f. 231-232.

  31. Po aty, f. 232.

  32. Ndihmesa e prof. E. Çabejt në fushën e dialektologjisë shqiptare, “Studime filologjike”, Tiranë, 1988/3, f. 93-98.

  33. Po aty, f. 96.

  34. Sistemi i fonemave bashkëtingëllore të dialekteve të shqipes i krahasuar me sistemin e gjuhës letrare, “Studime filologjike”, Tiranë, 1977/4, f. 3-28.

  35. Sprovë për një klasifikim të dallimeve morfologjike të dialekteve të gjuhës shqipe, “Studime filologjike”, Tiranë, 1984/3, f. 89-104.

  36. Shih, po aty, f. 100.

  37. Gjuha letrare, drejtshkrimi dhe dialektet e shqipes, “Studime filologjike”, Tiranë, 1973/1, f. 131-136.

  38. Dialektologjia shqiptare në vendin tonë gjatë 25 vjetëve të çlirimit - Rezultate, probleme dhe detyra, “Studime filologjike”, Tiranë, 1969/4, f. 99-112.

Downloads

Published

2015-12-10

How to Cite

Baliu, B. (2015). Profesor Jorgji Gjinari dhe albanologjia e gjysmës së dytë të shekullit XX. Studime Filologjike, 1(3-4), 83–114. Retrieved from https://albanica.al/studime_filologjike/article/view/3527